Wat weten we eigenlijk over bijensterfte en neonicotinoiden?

Heldere uitleg van de stand van kennis over het vraagstuk van bijensterfte en neonicotinoiden in een Studium Generale college van 90 minuten door Prof. dr. Jeroen P. van der Sluijs.

Update of the Worldwide Integrated Assessment (WIA) on systemic insecticides

The Task Force on Systemic Pesticides — an international group of independent scientists convened by the International
Union for Conservation of Nature — produced the world’s first comprehensive scientific assessment of the ecological effects of neonicotinoids in 2015. This landmark review, which considered more than 1,100 peer-reviewed studies, as well as data from manufacturers, identified clear evidence of harm to honeybees as well as to a large number of other beneficial species, including aquatic insects at the base of the food chain, soil arthropods such as earthworms, and common birds (by cascade effects).
In 2017, the Task Force updated its assessment to take into account hundreds of new peer-reviewed studies (published since 2014) on systemic insecticides in the environment and their ecological effects. The new assessment reveals broader impacts that reinforce the conclusions of the original 2015 review: neonics and fipronil represent a major worldwide threat to biodiversity and ecosystems/ecosystem services.
The 2017 update is now published in the scientific journal Environmental Science and Pollution Research in 3 parts.

Summary: Highlights from the 2017 update to the Worldwide Integrated Assessment of the effects of systemic pesticides on biodiversity and ecosystems

Part I Part 1: new molecules, metabolism, fate, and transport

Part 2 Part 2: impacts on organisms and ecosystems

Part 3 Part 3: alternatives to systemic insecticides

Part 4 An update of the Worldwide Integrated Assessment (WIA) on systemic pesticides. Part 4: Alternatives in major cropping systems

Pollinators and Global Food Security: the Need for Holistic Global Stewardship

Over the past decades, both wild and domesticated insect pollinators are in dramatic decline, which puts at stake the existence of species, ecosystem resilience and global food security. Globally, 87 of major food crops depend on animal pollination. Together these account for 35 % of the world food production volume. Pollinator mediated crops are indispensable for essential micronutrients in the human diet. Many ornamental plants as well as crops for fibre, fodder, biofuels, timber and phytopharmaceuticals also depend on insect pollinators. This article aims to map the current situation of pollinators worldwide, with a focus on the critical role of pollinators in the human food chain and ecosystem sustainability, their intrinsic and extrinsic value, as well as the causes of their declines and the interventions needed to conserve them, in order to develop an argument for the importance of conserving and restoring pollinator populations and diversity. The present pollinator crisis threatens global and local food security, can worsen the problems of hidden hunger, erodes ecosystem resilience, and can destabilise ecosystems that form our life support system. An integrated approach that simultaneously addresses the key drivers is needed. This includes creation and restoration of floral and nesting resources, a global phase out of prophylactic use of neonicotinoids and fipronil, improvement of test protocols in authorisation of agrochemicals, and restoration and maintenance of independence in regulatory science. The authors argue that an international treaty for global pollinator stewardship and pollinator ecosystem restoration should be initiated in order to systemically counteract the current crisis.

Worldwide Integrated Assessment of the Impact of Systemic Pesticides on Biodiversity and Ecosystems

The Worldwide Integrated Assessment of the Impact of Systemic Pesticides on Biodiversity and Ecosystems (WIA) has examined over 800 scientific studies spanning the last five years, including industry sponsored ones. It is the single most comprehensive study of neonics ever undertaken, is peer reviewed, and published as free access so that the findings and the source material can be thoroughly examined by others.

Present scales of use of neonicotinoid pesticides put pollinator services at risk

Scientists urge transition to pollinator-friendly agriculture
Utrecht & Tokyo, 7 June 2013
Honeybee disorders and high colony losses have become global phenomena. An international team of scientist led by Utrecht University synthesized recent findings on the effects of neonicotinoid pesticides on bees. Scientists conclude that owing to their large scale prophylaxic use in agriculture, their high persistence in soil and water, and their uptake by plants and translocation to flowers, neonicotinoids put pollinator services at risk.

EFSA identifies risks to bees from neonicotinoids

EFSA scientists have identified a number of risks posed to bees by three neonicotinoid insecticides[1]. The Authority was asked by the European Commission to assess the risks associated with the use of clothianidin, imidacloprid and thiamethoxam as seed treatment or as granules, with particular regard to: their acute and chronic effects on bee colony survival and development; their effects on bee larvae and bee behaviour; and the risks posed by sub-lethal doses[2] of the three substances. In some cases EFSA was unable to finalise the assessments due to shortcomings in the available data.

Global scientific review reveals effective, affordable alternatives to neonicotinoid and fipronil insecticides

Report finds systemic pesticides not as effective as once thought, cites pest resistance as key reason to end mass uses of the harmful substances.

A new study published in the academic journal Environmental Science and Pollution Research calls into question the value of neonicotinoid insecticides (“neonics”) in agriculture. The research, conducted by the international Task Force on Systemic Pesticides, reviews more than 200 studies on the performance of neonics in controlling a wide range of insect pests on agricultural crops worldwide, including corn, wheat and many types of fruits and vegetables, as well as the available alternatives.

Petitie: Bescherm onze bijen en stem voor een totaalverbod in EU op neonicotinoiden

Teken nu de petitie Red de bij, Nederland gifvrij
In de derde week van maart 2018 stemt de EU opnieuw over een definitief verbod voor buitenteelten voor de neonicoitinoïden: clothianidin, imidacloprid, thiamethoxam. Initiatiefnemers en ondertekenaars willen dat Nederland stemt voor dit verbod. Hiermee beschermen we niet alleen de bijen, maar ook onze eigen gezondheid en de vitaliteit van onze leefomgeving.
Petitie: "Beste minister Schouten, bescherm onze bijen en stem voor een verbod op neonicotinoiden binnen de EU. U heeft de Nationale Bijenstrategie getekend, u noemt uzelf de bijenkoningin van Nederland. U bent een doortastende politica, die niet met zich laat sollen. Bijen en burgers rekenen op u! Wij roepen u op te stemmen voor een totaalverbod op de neonicotinoïden: clothianidin, imidacloprid en thiamethoxam voor buitenteelten om onze wilde bijen te beschermen. U bent niet alleen: Recentelijk benoemden de VN het gebruik van pesticiden als schending van het mensenrecht op gezondheid. Bovendien zullen Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Luxemburg, Estland, Malta, Slovenië, Ierland, Kroatië ook voor een totaalverbod stemmen en zo hun burgers en hun bijen beschermen."

Grootschalig gebruik neonicotinoïden zet bestuiving op het spel

Wetenschappers dringen aan op transitie naar bijvriendelijke landbouw
Utrecht & Tokyo, 7 juni 2013
Wereldwijd kampen imkers met abnormaal hoge volksterfte en verzwakte bijen. Een internationaal team van wetenschappers geleid door Universiteit Utrecht bracht de recente wetenschappelijke stand van kennis in kaart over de effecten van neonicotinoïde insecticiden op bijen. Grootschalig preventief gebruik in de landbouw, in combinatie met hoge persistentie in bodem en water en opname door planten die het gif doorgeven aan hun stuifmeel en nectar, leiden tot substantiële risico’s. De wetenschappers concluderen dat de bestuiving van bloeiende planten en landbouwgewassen op het spel staat.

Neonicotinoid pesticides are a huge risk – so ban is welcome says EEA

The European Commission has decided to ban three neonicotinoid insecticides. These chemicals can harm honeybees, according to a large body of scientific evidence, so the European Environment Agency (EEA) commends the precautionary decision to ban them.
Read full EEA highlight:

Brits Lagerhuis wil unaniem een verbod op neonicotinoiden

Vrijdag 5 april 2013 verscheen het rapport van de Britse parlementaire enquette naar de misstanden bij de toelating van neonicotinoide insecticiden. Het parlementaire onderzoek waarin in uren lange zittingen gericht op waarheidsvinding tal van wetenschappers en industriemensen stevig aan de tand gevoeld zijn komt tot heldere conclusies. Er zijn grote redenen tot zorg dat het grootschalig gebruik van neonicotinoiden bijdraagt aan de sterke achteruitgang van wilde bestuivende insecten en bijdraagt aan de toegenomen problemen in de hongingbijenhouderij. Met de toelating is veel mis en de recente veldstudie waarmee Dr. Helen Thompson van Food and Environment Research Agency de eerdere veldstudie van Whitehorn ea (2012) (naar de lange termijn effecten van imidacloprid op het aantal koninginnen per hommelvolk) onderuit dacht te halen, is wetenschappelijk ver beneden de maat. De bevindingen van Whitehorn dat imidacloprid bij normaal toegelaten gebruik zeer schadelijk is voor hommels, blijven overeind.

Belangrijkste aanbeveling, unaniem gedragen door alle partijen in het lagerhuis :
Per 1 januari 2014 moeten imidacloprid, clothianidine en thiamethoxam in Engeland voorlopig worden verboden in voor bijen aantrekkelijke gewassen. Alle toelatingen voor particulier gebruik moeten per direct ingetrokken. De Britse regering moet zich daarnaast inzetten voor een Europees verbod.

Partij voor de Dieren wil onmiddellijk verbod op gevaarlijke bestrijdingsmiddelen

[PERSBERICHT partij voor de dieren]
Neonicotinoïden brengen bijen in gevaar
Partij voor de Dieren wil onmiddellijk verbod op gevaarlijke bestrijdingsmiddelen

Den Haag, 16 januari 2012 - Na een jarenlange discussie over de oorzaken van bijensterfte concludeert ook de Europese Voedsel- en Warenautoriteit dat neonicotinoïden, een zeer giftig landbouwgif, een acuut en ernstig gevaar zijn voor de gezondheid van bijen. De Partij voor de Dieren wil dat deze middelen per direct van de markt worden gehaald.

Movement of Soil-Applied Imidacloprid and Thiamethoxam into Nectar and Pollen of Squash (Cucurbita pepo)

Abstract: There has been recent interest in the threat to bees posed by the use of systemic insecticides. One concern is that systemic insecticides may translocate from the soil into pollen and nectar of plants, where they would be ingested by pollinators. This paper reports on the movement of two such systemic neonicotinoid insecticides, imidacloprid and thiamethoxam, into the pollen and nectar of flowers of squash (Cucurbita pepo cultivars “Multipik,” “Sunray” and “Bush Delicata”) when applied to soil by two methods: (1) sprayed into soil before seeding, or (2) applied through drip irrigation in a single treatment after transplant. All insecticide treatments were within labeled rates for these compounds. Pollen and nectar samples were analyzed using a standard extraction method widely used for pesticides (QuEChERS) and liquid chromatography mass spectrometric analysis. The concentrations found in nectar, 10±3 ppb (mean ± s.d) for imidacloprid and 11±6 ppb for thiamethoxam, are higher than concentrations of neonicotinoid insecticides in nectar of canola and sunflower grown from treated seed, and similar to those found in a recent study of neonicotinoids applied to pumpkins at transplant and through drip irrigation. The concentrations in pollen, 14±8 ppb for imidacloprid and 12±9 ppb for thiamethoxam, are higher than those found for seed treatments in most studies, but at the low end of the range found in the pumpkin study. Our concentrations fall into the range being investigated for sublethal effects on honey bees and bumble bees.

Franse rechter verklaart toelating Thiamethoxam illegaal - in Nederland ruim toegelaten

Op 3 oktober 2011 vernietigde de Franse "Raad van State" (Le Conseil d'Etat, de hoogste bestuursrechter) het toelatingsbesluit 2010 voor Cruiser 350, een gewasbeschermingsmiddel van Syngenta met als werkzame stof Thiamethoxam, een insectenzenuwgif uit de neonicotinegroep. In insecten en planten wordt thiamethoxam omgezet in clothianidine, een ander zeer omstreden neonicotine (Nauen et al., 2003). De zaak was aanhangig gemaakt door Union Nationale de l'Apiculture Française (UNAF), de grootste Franse imkerbond. De rechter heeft nu geoordeeld dat niet vaststaat dat deze middelen veilig zijn voor bijen en dat voorlopige toelating in afwachting van vollediger onderzoek illegaal is. Daarmee is tevens vastgesteld dat feitelijk niet voldaan is aan de Europese toelatingseisen waardoor de uitspraak ook voor andere landen gevolgen kan hebben.

Brief Bleker aan Tweede Kamer over herbeoordeling Neonicotinoiden

Geachte Voorzitter,

Per brief (Kamerstukken II 2010/11, 32 372, nr. 46) heb ik u op 22 maart jl. laten weten dat het College voor de toelating van gewas­beschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) het verzoek van de Kamer inzake de herbeoordeling van neonicotinoiden op de effecten voor bijen uitvoert.

Overzicht gewassen en teelten waar neonicotine insecticiden in Nederland zijn toegelaten

De voor bijen zeer schadelijke insecticiden uit de neonicotine-groep (ondermeer imidacloprid, thiamethoxam, clothianidine en thiacloprid) zijn in Nederland zeer ruim toegelaten. Een overzicht van de gewassen en teelten waar het wordt gebruikt is hier te vinden:

National Union of French Beekeeping takes legal action to ban thiamethoxam (Cruiser®)

On 24 Jan 2011, The National Union of French Beekeeping (UNAF) announced victory at the Council of State for France, against authorization of the pesticide CRUISER® (active substance: thiamethoxam). UNAF requested the cancellation of three annual decisions to allow CRUISER 350, and the condemnation of the Ministry of Agriculture, at a Special Public Hearing of the Council of State of France.

Inhoud syndiceren